Tiyatro - Herkese Tiyatro !!

"DON KİŞOT"

ANA TEMA

"Altın çağ". Bugün herkesin ağzını sulandıran, peşinde koşturduğu altın yüzünden değil. O zamanlar insanların "benim" ve "senin" sözcüklerini bilmedikleri için altın çağ. "O zamanlar insanların hayatına adalet ve eşitlik hükmederdi. Kimse kimseyi kıskanmadığı
için de, duvarlar, kaleler, kuleler yoktu. Kimden neyi koruyacaksınız?" "İşte ben bir gezgin şövalye olarak, altın
çağın ışığını, günümüzün demir çağına yeniden taşımakla görevlendirildim."
Bu büyük düştür Mancha'lı yalnız şövalye Don Quijote'yi dört yüzyıl önceden bu güne capcanlı getiren. Düşlerindeki büyük aşkı, güzel prenses Dulcinea kadar gerçek. Yüzyıllardır pek çok dostu onun maceralarını temsil etti, yaşattı. Bu gün de sıra bizde. Seyircimizle birlikte. Don Quijote'nin bu günkü dostlarında.

OYUNCU KADROSU

Yazan : Hans Ostarek

Reji : Rutkay Aziz

Türkçesi : Yücel Erten

Kostüm Tasarım : Berna Cömert

Yönetmen Yardımcısı : Füsun Oruç Akay

Oynayanlar:

Erol Demiröz Hakan Salınmış Cengiz Sezgin Ebru Saçar Aylin Saraç Melih Yetkin

Asistanlar : Gökçen Cavga-Nalan Güreş

Teknisyenler : Hakkı Gültekin - Mustafa Köse

1.GÖMME TÖRENİ
SANCHO : HAKAN SALINMIŞ
MEYHANECİ : EROL DEMİRÖZ
YE?EN : AYLİN SARAÇ
BERBER : CENGİZ SEZGİN
KAHYA KADIN : EBRU SAÇAR

2.BÜYÜ
SANCHO : HAKAN SALINMIŞ
MEYHANECİ : EROL DEMİRÖZ
YEĞEN : AYLİN SARAÇ
BERBER : CENGİZ SEZGİN
KAHYA KADIN : EBRU SAÇAR

3.BERBERYN SIKINTISI
MEYHANECİ : EROL DEMİRÖZ
BERBER : CENGİZ SEZGİN

4.DÖNÜŞÜM
SANCHO : HAKAN SALINMIŞ
MEYHANECİ : EROL DEMİRÖZ

5.MAMBRİN MİĞFERİ
SANCHO : HAKAN SALINMIŞ
MEYHANECİ : EROL DEMİRÖZ
BERBER : CENGİZ SEZGİN

6.SEYİSİN FELSEFESİ
DON QUIJOTE : HAKAN SALINMIŞ
SANCHO : EROL DEMİRÖZ

7.KAHYA KADININ ŞAŞKINLIĞI
SANCHO : EROL DEMİRÖZ
DON QUIJOTE : HAKAN SALINMIŞ
YEĞEN : AYLİN SARAÇ
KAHYA KADIN : EBRU SAÇAR

8.KOYUNLARLA SAVAŞ
SANCHO : EROL DEMİRÖZ
DON QUIJOTE : HAKAN SALINMIŞ

9.FIERABAS'IN MERHEMİ
SANCHO : EROL DEMİRÖZ
DON QUIJOTE : HAKAN SALINMIŞ

10.DEĞİRMENLERLE SAVAŞ
SANCHO : EROL DEMİRÖZ
DON QUIJOTE : HAKAN SALINMIŞ

11.DULCINEA'NIN RÜYASI
SANCHO : EROL DEMİRÖZ
DON QUIJOTE : HAKAN SALINMIŞ

12.BEN KİMİM ?
SANCHO : EROL DEMİRÖZ

13.İKİ SANCHO'NUN MONOLOĞU
SANCHO 1 : EROL DEMİRÖZ
SANCHO 2 : AYLİN SARAÇ

14.DULCINEA YAPMACA
SANCHO 1 : EROL DEMİRÖZ
SANCHO 2 : AYLİN SARAÇ
DON QUIJOTE : HAKAN SALINMIŞ
KAHYA KADIN : EBRU SAÇAR

15.OYUN İÇİNDE OYUNDAN OYUNA DÖNÜŞ
SANCHO : EROL DEMİRÖZ
DULCINEA : EBRU SAÇAR
DON QUIJOTE : HAKAN SALINMIŞ
BERBER : CENGİZ SEZGİN

16.KUKLA OYUNUNUN ÖĞRETTİĞİ
YEĞEN : AYLİN SARAÇ
BERBER : CENGİZ SEZGN
SANCHO : EROL DEMİRÖZ
KAHYA KADIN : EBRU SAÇAR
ŞARKICI : EBRU SAÇAR
MÜZİSYEN : MELİH YETKİN
MEYHANECİ : EROL DEMİRÖZ

17.SONRA NELER OLDU ?
SANCHO : HAKAN SALINMIŞ

18.SARAY
SANCHO : EROL DEMİRÖZ
KAHYA KADIN : EBRU SAÇAR
DÜK : CENGİZ SEZGİN
DÜŞES : EBRU SAÇAR
MAREŞAL : AYLİN SARAÇ
DON QUIJOTE : HAKAN SALINMIŞ

19.BİR VALİ NASIL OLUNMALI ?
DON QUIJOTE : HAKAN SALINMIŞ
SANCHO : EROL DEMİRÖZ

20.TUZAK
SANCHO : EROL DEMİRÖZ
DON QUIJOTE : HAKAN SALINMIŞ
DÜK : CENGİZ SEZGİN
DÜŞES : EBRU SAÇAR
MERLİN : MELİH YETKİN

21.SANCHO'NUN VALİLİĞİ VE SONU
SANCHO : EROL DEMİRÖZ
MAREŞAL : AYLİN SARAÇ
DÜK : CENGİZ SEZGİN
TERZİ : CENGİZ SEZGİN
KÖYLÜ : EBRU SAÇAR
1.YAŞLI : MELİH YETKİN
2.YAŞLI : CENGİZ SEZGİN
1.ADAM : MELİH YETKİN
2.ADAM :CENGİZ SEZGİN

22.PATAKLANMIŞ VALİ VE YENİ KARAR
SANCHO : EROL DEMİRÖZ
DON QUIJOTE : HAKAN SALINMIŞ
DÜK : CENGİZ SEZGİN
DÜŞES : EBRU SAÇAR
MAREŞAL : AYLİN SARAÇ

23.SONA DOĞRU
SANCHO : EROL DEMİRÖZ
DON QUIJOTE : HAKAN SALINMIŞ
DÜK : CENGİZ SEZGİN
MAREŞAL : AYLİN SARAÇ

24.ÖLÜM
SANCHO : EROL DEMİRÖZ
DON QUIJOTE : HAKAN SALINMIŞ

25.EPİLOG
SANCHO : HAKAN SALINMIŞ

KAHYA KADIN : EBRU SAÇAR
MEYHANECİ : EROL DEMİRÖZ
YEĞEN : AYLİN SARAÇ
BERBER : CENGİZ SEZGİN

DON QUIJOTE : Saray koridorlarında koşuşturmak ve bayanlara göz süzmek,gezgin şövalyelerin üslubu değildir.Biz gezgin şövalyeler,zenginlik ya da rahat peşinde olamayız.

DON QUIJOTE : Gerçek bir şövalye,yeryüzündeki haksızlıklarla savaşmayı,güçsüzlerin yanında olmayı,gücünü kötüye kullanan iktidar sahiplerini dizginleyip yola getirmeyi kendine görev sayar.

DON QUIJOTE : Majesteleri,adımı deliye çıkarsalar bile,ben gezgin şövalyelerin yolunu terk etmem.O yol ki,acılar ve sancılar,soğuk ve açlık,sıcak ve susuzlukla,düşmanlar ve kötülüklerle döşenmiştir.

DON QUIJOTE : Adaletin,zenginle yoksul karşısında ya da yüksekle alçak karşısında sarsılmamalı.

DÜK : Bilirsin Sancho ,bir biçimde rüşvet vermeden hiçbir makama gelinemez.

SANCHO : Gerçi hükümetin gözlerinin her an açık olması gerekir ama , benimkiler artık kendiliğinden kapanıyor.

SANCHO : O düşlerini gerçeğe dönüştürüyordu.Ya da altın bir çağın düşlerini bu dünyaya getiriyordu.Her uyanışı da,biraz daha acı oluyordu.

DON QUIJOTE : Sanırım Sancho görevini iyi yapacak,Çünkü hepimiz biliyoruz ki,vali olmak için büyük bilgi birikimi ve beceriklilik gerekmiyor.Memlekette cahil olup da pekala yöneticilik yapan öyle çok insan var ki.Bütün mesele iyi şeyler yapabilmek için gereken iradeye sahip olmak.Gerisini danışmanlar yapar zaten.

SANCHO : Haşmetmeap,adanızı yönetmeye çıplak gittim,çıplak geldim.Ne vergi aldım,ne de rüşvet.Aç durdum,ama herkesin yiyecek aşı olması için çalıştım.

DON QUIJOTE : Altın çağ. Bugün herkesin ağzını sulandıran,peşinde koşturduğu altın yüzünden değil.O zamanlar insanlar "benim" ve "senin" sözcüklerini bilmedikleri için altın çağ.Her şeyin herkese ait olduğu o çok eski çağ.

DON QUIJOTE : o zamanlar insanların hayatına adalet ve eşitlik hükmederdi.Kimse kimseyi kıskanmadığı için de ,duvarlar,kaleler,kuleler yoktu.Kimden neyi koruyacaksınız?

DON QUIJOTE : Herkesin kanunlara gönül rızası ile uyduğu yerde,ceza da gerekmez,mahkemede !İşte ben de bir gezgin şövalye olarak,altın çağın ışığını,günümüzün demir çağına yeniden taşımakla görevlendirildim.

1945'de Muş'ta doğdu. İlk ve orta öğrenimini Antalya ve Ankara'da tamamladı. 1969 yılında Konservatuvarın Yüksek Devresini bitirerek; Ankara Devlet Tiyatrosunda stajyer sanatçı olarak göreve başladı. Stajyerliği sırasında, oyunculuğun yanısıra reji asistanlığı yaptı.

1970 yılında kazandığı devlet bursu ile ihtisas öğrenimi yapmak üzere Federal Almanya'ya giden Erten, Essen Folkwang Yüksek Okulunda Reji Bölümünü bitirdi. Aynı okulda, Dekor-Kostüm alanında ihtisas öğrenimini tamamladı.

Almanya'daki öğrenimi sırasında; 1972'de İsviçre'de Züricher Schauspielhaus, 1973'de Almanya'da Staatstheater Hannover, 1974'de Stædtische Bühnen Essen, 1975'de Bühne 64'de reji asistanlığı ve yardımcı rejisörlük yaptı. Diploma çalışması olarak sahnelediği oyunla "Folkwang Ödülü"nü alarak rejisörlük bölümünü bitiren Erten, 1974'de yurda döndü.

Profesyonel rejisörlüğün yanısıra dönem dönem eğitim alanında hizmet veren Erten, Ankara, İstanbul, İzmir, Adana ve Antalya Devlet Tiyatrolarında, Kent Oyuncuları, Tiyatro Stüdyosu, İstanbul Belediyesi Şehir Tiyatroları, İzmit Şehir Tiyatrosu ile Ankara, İzmir ve Mersin Devlet Operalarında konuk yönetmenlik yaptı. Yurtdışında da Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti, Yugoslavya, Özbekistan, Almanya ve Makedonya'da oyunlar yönetti.

1992 Ekim'inden 1994 Şubat'ına kadar 16 ay süreyle Devlet Tiyatroları'nda Genel Müdürlük ve Başrejisörlük görevini yürüttü. Genel Müdürlük için seçim yöntemini yaşama geçirmek amacı ile istifa etti.

7'si yurt dışında olmak üzere 30 ödülle onurlandırılan Erten, 2000 yılında Devlet Tiyatrolarından kendi isteği ile emekliye ayrıldı. Haziran 2002'den başlayarak 2 yıl İzmit Şehir Tiyatrosu'unun Genel Sanat Yönetmenliğini yaptı. Şimdi serbest rejisör olarak çalışıyor.

Görev aldığı bazı oyunlar :
kadınlar devleti, duruşma, arturo ui'nin önlenebilir tırmanışı, barış, amadeus, ben anadolu, keşanlı ali destanı, hırçın kız, martı, katharina blum'un çiğnenen onuru, midas'ın kulakları, troyalı kadınlar, üç kuruşluk opera, kafkas tebeşir dairesi, bir şehnaz oyun, kan kardeşleri, deli dumrul, bahar noktası, don giovanni, azizname'95, sihirli flüt, mu mutlu son, ferhad ile şirin

Miguel De Cervantes 1547 yılında, yoksul bir ailenin çocuğu olarak Madrid'de doğdu. Ailenin yedi çocuğundan biri olarak düzenli bir şekilde okula gidemedi ve eğitimini kendi kendine tamamladı. Vergi tahsilatçısı olarak çalı?ırken, bir rivayete göre hapse düşmemek için Osmanlılara karşı düzenlenen Haçlı seferine katıldı ve İnebahtı Savaşı'nda kolunu kaybetti. Dönüş yolunda Türk korsanlara esir düştü ve Cezayir'de beş yıl esir hayatı yaşadı.İstenen fidyenin ödenmesi üzerine ülkesine döndü, donanmada memur olarak çalışmaya başladı. Yazarlık hayatı burada başladı. Önceleri tiyatro ile ilgilendi. Bir çok oyun yazdıysa da, bugüne yalnzca "El trato de Argel " ve "La Numanica" ulaşabilmiştir. Ardından ilk romansı "La Galatea"yı tamamladı, kitabın getirisi ile de evlendi. Bu evlilik ona huzurdan çok genş? bir ailenin sorumluluğunu yüklemip; bakması gereken insan sayısı artmış, evin geçimi zorlaşmı?tı. Tekrar memuriyete döndü. Donanmanın ambar memuruydu ama hesapları iyi tutamadığı için kasa açık verdi ve Cervantes yeniden hapse düştü.

Don Ki?ot'u hapiste tasarladı. 1605 tarihinde kitap yayınlandı ve sevildi. İlk birkaç hafta içinde piyasaya kaçak olarak üç baskısı daha sürüldü. Ancak, Cervantes Lemos kontunun himayesi altına girene dek parasızlık derdinden kurtulamadı. Geçimi kont tarafından sağlanan Cervantes, artık rahatça yazabilirdi öykülerini. 1613 yılında basılan "Novajeles ejampleres"te 13 öyküsü yer alır. 1614 tarihli "Vaje del Parnaso" ise yergi şiiridir. "Don Kişot"un ikinci bölümünü, bazılarının kitabı kendilerine mal etmeleri üzerine 1615'de yazdı. 1616'da tamamladığı son yapıtı "Los trabojos de Persiles Sigusmunda"nın -(Persiles ve Sigismunda'nın Seyahatleri)- yayımlanmasından bir süre önce de öldü.

Cervantes'in başyapıtı olarak kabul edilen Don Ki?ot (Don Quijote), günümüzden tam 400 yıl önce 1605 yılında ilk kez yayımlanmıştır. Mançalı Don Kişot 1605 yılında bir sabah uyandı ve köhnemiş dünyanın kötülükleriyle savaşmak üzere, paslanmış zırhını giyerek yola koyuldu. Don Kişot yaşlı bir İspanyol soylusudur ve kendisini okuduğu romanlardaki şövalyelerle özdeşleştirmiştir. Yaşlı bir şövalye olarak paslı zırhını giyer, sevgili atı Rossinante'ye biner ve kötülüklerle savaşmak üzere yola koyulur. Ne Orman Şövalyesi'ni ne de devleri yenebilir ama ne geçmişin erdemli günlerinden vazgeçer ne de idealistlikten. Bu haliyle okuyucunun gönlünde taht kurdu?u gibi, sözlüklere de "Don Kişot'luk" ya da "Don Quichottisme" olarak geçer. Türk Dil Kurumu Sözlüğü'nde Don Kişotluk "Ortada gereklilik olmadığı halde kahramanlık göstermeye çalışmak" şeklinde açıklanmış. Oxford İngilizce Sözlüğü'nde "Gerçek olamayacak hayaller peşinde koşan" açıklamasıyla yer almış. Petit Larousse Illustre'ye göre "Gönlübol, idealist, erdemli, hayattaki haksızlıklara karşı savaşan ve bunları düzeltmeye çalışan davranış biçimi" olarak tanımlanmış.

Don Kişot 400 yıl boyunca hep konuşuldu, unutulmadı. Don Kişot'tan esintiler taşıyan operalar yazıldı, müzikaller yapıldı, Dostoyevski "Budala"sında, Gustave Flaubert "Madame Bovary"de ona atıfta bulundu. Pablo Picasso'dan Branko Bahunek'e uzanan yelpazede ünlü ressamlar tarafından resmedildi. Hakkında şiirler yaızldı. Bu şiirlerden biri de Nazım Hikmet'e aittir. Nazım dizeleriyle şöyle seslenmektedir

"Ölümsüz gençliğin şövalyesi / ellisinde uydu yüreğinde çarpan aklına, / bir Temmuz sabahı fethine çıktı / güzelin, doğrunun ve haklının: / önünde mağrur, aptal devleriyle dünya, / altında mahzun, fakat kahraman Rosinantı'ı. / Bilirim / hele bir düşmeye gör hasretin haiısine, / hele bir de tam okka dört yüz dirhemse yürek, / yolu yok Don Kişot'um benim, yolu yok, / yeldeğirmenleriyle dövüşülecek. / Haklısın, elbette senin Dülsinya'ndır en güzel kadını yeryüzünün, / Sen, elbette bezirganların suratına haykıracaksın bunu, / alaşağı edecekler seni / bir temiz pataklayacaklar. / Fakat sen, yenilmez şövalyesi susuzluğumuzun, / sen, bir alev gibi yanmakta devam edeceksin / ağır, demir kabuğunun içinde / ve Dülsinya bir kat daha güzelleşecek..."

1947'de İstanbul'da doğdu. Avusturya Lisesi, Bakırköy Lisesi sonrası Gazetecilik Fakültesi'nden mezun oldu. Lise dönemi tiyatroya başladı.
Arthur Miller'in "SATICININ ÖLÜMÜ" oyunundaki rolüyle en iyi aktör seçildi.Muhsin Ertuğrul yönetiminde LCC Tiyatro Okulu'nda eğitimini sürdürdü.
Peter Weiss'ın "MARAT-SADE" oyununda Marat rolüyle profesyonel yaşama geçti. Mucap Ofluoğlu Tiyatrosu ve İ.B. Şehir Tiyatroları'nda kısa süre çalıştı.
1971 yılında Ankara Sanat Tiyatrosu'na girdi. 1973 yılından günümüze kadar Ankara Sanat Tiyatrosu'nun (AST) Sanat Yönetmenliği, oyunculuk ve yönetmenlik görevlerini sürdürmektedir. Halen Çağdaş Sinema Oyuncuları Derneği Başkanıdır.
AST'da SAHNELEDİĞİ OYUNLAR
Bertolt BRECHT'ten : ANA-1871 KOMÜN GÜNLERİ-
SİVRİ VE YUVARLAK KAFALILAR (TAK TİK)
GALİLEİ'NİN YAŞAMI-JAN DARK DAVASI-
Maksim GORKİ'den : YAZ MİSAFİRLERİ-SONUNCULAR
Henrik İbsen'den : BİR HALK DÜŞMANI
Sean O'casey'den : SİLAHŞÖRÜN GÖLGESİ
Howard FAS'dan : SACCO İLE VENZETİ
K MANN'dan :MEFİSTO
Jose Sanches SİNİSTERRA'dan : AY! CARMELA
G.MIRCHELL'den uyarlama : PAZAR KEYFİ
Arıel DORFMAN : KAYIPLAR AST'da SAHNELEDİĞİ TÜRK YAZARLARIN OYUNLARI
İsmet Küntay : 403. KİLOMETRE
Bilgesu Erenus : EL KAPISI
Bilgesu Erenus : NEREYE PAYİDAR
Vasıf Öngören : ZENGİN MUTFAĞI
Uğur Mumcu : SAKINCALI PİYADE
Vasıf Öngören : BU OYUN NASIL OYNANMALI
Muzaffer İzgü : SINIRDA DUVAR
Ataol Behramoğlu : İYİ BİR YURTTAŞ ARANIYOR
Oktay Arayıcı : RUMUZ GONCAGÜL
Faruk EREN : BİR CEZA AVUKATININ ANILARI
Nazım Hikmet : YOLCU
Yaşar Kemal : YER DEMİR GÖK BAKIR
Yeşim Dorman : KARDEŞ SOFRASI
Eşber Yağmurdereli : AKREP*Tiyatro alanında oyunculuk ve reji ödüllerinin başlıcaları
403.KİLOMETRE-BİR CEZA AVUKATININ ANILARI-PAZAR KEYFİ/ULVİ URAZ REJİ ÖDÜLLERİ
KONUK YÖNETMEN OLARAK ASHNELEDİĞİ OYUNLAR
İstanbul Sanat Tiyatrosu'nda :
H.FALLADA "KÜÇÜK ADAM NE OLDU SANA"
Gülriz Sururi-Engin Cezzar Tiyatrosu'nda :
Bilgesu Erenus'un HALİDE
Ankara Devlet Opera ve Balesi'nde :
B.BRECHT'in "MAHAGONNY KENTİNİN YÜKSELİŞİ VE ÇÖKÜŞÜ" operası
Berlin Türk Tiyatrosu'nda (Tiyatrom) :
SAKINCALI PİYADE-BİR CEZA AVUKATININ ANILARI
İ.B. Şehir Tiyatroları'nda :
MEMLEKETİMDEN İNSAN MANZARALARI
BAŞROL ÜSTLENDİĞİ SİNEMA ÇALIŞMALARI
ZÜLFÜ LİVANELİ / YER DEMİR GÖK BAKIR
ZÜLFÜ LİVANELİ / SİS
SÜREYYA DURU / ADA
ATIF YILMAZ / ÖLÜ BİR DENİZ
TUNÇ BAŞARAN / PİYANO PİYANO BACAKSIZ
ÖMER KAVUR / GİZLİ YÜZ (Konuk Oyuncu)
ZİYA ÖZTAN / CUMHURİYET (Mustafa Kemal Atatürk)
YALÇIN YELENCE / DURUŞMA
ZEKİ ÖKTEN / GÜLÜM
*SİS filmindeki rolüyle Sinema Eleştirmeleri'nin "EN İYİ AKTÖR" ödülünü aldı.BAŞROL ÜSTLENDİĞİ TV DİZİLERİ
ZİYA ÖZTAN / CAHİDE
OKAN UYSALER / GEÇMİŞ BAHAR MİMOZALARI
FARUK TURGUT / TUTKU
FARUK TURGUT / GÖZLERİNDE SON GECE
ZİYA ÖZTAN / KURTULUŞ "MustafaKemal Atatürk rolünde"
YALÇIN YELENCE / BİZİMKİLER
HERŞEY AŞK İÇİN / TRT
BAŞROL ÜSTLENDİĞİ DRAMA-BELGESEL
ARSLAN KACAR / İÇİMİZDEN BİRİ YUNUS-EMRE