KOCAELİ ŞEHİR TİYATROLARI “IRK BİTİG” ile İSTANBUL ULUSLAR ARASI TİYATRO FESTİVALİNDE…

Kocaeli Büyükşehir Belediyesi Şehir Tiyatrosu  bu özel projeyle seslerden, sözlerden, kehaneti öngörenle/ kehanetle  ilişkilenen arasındaki ilişkiden yolar çıkarak bir ses tiyatrosu/bir performatif gösteri tanımları arasında dolaşan bir  eser çıkarıyor.

Kurumsal alanda  Türk tiyatrosuna yeni dinamikler  kazandırmayı, örnek oluşturmayı öncelikli hedeflerden  biri olarak gören Kocaeli Büyükşehir Belediyesi Şehir Tiyatroları, bu geleneğine ve de kuruluş yapısına uygun bir öneriyle katılıyor, bu yılki festivale. Uluslar arası İstanbul Tiyatro Festivali’nin yapısına ve programına  uygun bir seçim fikriyle  oluşturulan ve aynı zamanda programı destekleyeceğini  ve zenginleştireceğini  düşündüğümüz bir prodüksiyon, 

“IRK BİTİG”.   Bir ses tiyatrosu örneği  olarak kurgulanan oyunumuz, öncelikli olarak ses üzerinden  seyirciyle  birlikte   “iyi bir gelecek sorgulanması”  gerçekleştirmeyi  amaçlıyor.

Bu projeye başlama fikrini oluşturan  “Irk Bitig”  metni ise, bir kehanet metni.  Eski Türklerin, gerçek dünyayla ruhlar dünyasını, iyi ve kötüyü, yazgıyı algılama biçimini çok basit bir dille anlatan  dokuzuncu yüzyıl başlarından kalma,  runik yazılı en eski metin olan “Irk Bitig”, geleceği yeniden /birlikte öngörebilme, sorgulama fikrine  temel oluşturması için sahneye taşındı.

Orta Asya’da yeni bir  yurt aramak için Batı’ya  yürüyüşe hazırlanan on binlerin kendi kaderleriyle  birlikte eski dünyanın  da kaderini  değiştireceği  büyük göçün başlangıcında  yazıya geçirilmiş olan  “Irk Bitig”, bozkırın savaşçı ve avcı toplulukların doğa, hayvanlar ve birbirleriyle olan ilişkilerini özetleyen bir metin.

65 pragraftan oluşan ve her pragrafın sonunda  “bu iyidir”  ya da “bu kötüdür” diye biten, kendini sürekli tekrar eden yapısıyla bu kehanet metni, geleceğin  vaat ettiklerini karşılamaya hazırlıklı olmayı gerektiriyor. Bu anlamda, soru sorma  gücünü ve cesaretini, seyirci ve oyuncu arasında  yorumun varlığını, yoruma olan inancı, bu metin üzerinden  hazırlanmış oyun metnine taşıyor.

Metnin kendi tonalitesi içinde, seslerden, sözlerden, kehanette bulunanla / bulunduran arasındaki ilişkiden bir ses tiyatrosu örneği çıkıyor karşımıza… Seyircinin de katılımını- geleceğe dair soru sormasını gerektiren bu sahneleme, tiyatro sahnesinde yeni bir estetik öneri sunuyor izleyenlere…

Geleneği, tarihi, kültürü oluşturan değerlerden yola çıkarak, tüm değerleri yeniden okuma önerisi sunan bir oyun kurgulandı. Geçmişe bakarak geleceği yeniden ve birlikte okumak istedik. Gelenekselin özünü kavrayarak çağdaş disiplinler üretmek isteği de bu çalışmanın sanatsal açılımı.

Bir çok sanatsal disiplin bir arada ortak sanatsal bir estetik ve söylem oluşturmayı  hedefliyoruz. Ama öncelikle ses. Neden ses?  Çünkü içselleştirdiğimiz  her türlü geçmişi beden bilgisi üzerinden  yansıtabilmek için. Bizce beden, tarihi belleği içeriyor. Beden; hem kişisel tarihi, hem de toplumsal tarihi belki de en yorumsuz  biçimde seyredebilmemiz için sahnede.

Sahnedeki sorularımız somut olacak. Dillenme biçimimiz soyut. Çünkü daha kendi sesimizi duymadık. Önce onu duyacağız. Sonra dile dökeceğiz. Biz sesimizi arıyoruz. Bu bir deneysel tiyatro örneğidir. Kendi çıplak sesimizi duymaya, onu sevmeye ve sonra herkes için anlamlandırmaya yöneleceğiz.

Tek sorularımız  somut olacak.  Dillenme biçimimiz soyut. Çünkü daha kendi sesimizi duymadık. Önce onu duyacağız. Sonra dile dökeceğiz. Biz sesimizi arıyoruz. Bu bir deneysel tiyatro örneğidir. Kendi çıplak sesimizi bulmaya, onu sevmeye ve sonra herkes  için anlamlandırmaya yöneleceğiz.

KÜNYE

Konsept- Yönetmen   :   Emre KOYUNCUOĞLU

Müzik   :   Çiğdem BORUCU

Mekansal Düzenleme – Danışman   :   Nurullah TUNCER

Kostüm Tasarımı   :    Ümit ÜNAL

Animasyon-Görsel Tasarımı   :   Aksel ZEYDAN GÖZ

Vokal Düzenleme   :  Savaş Çağman ÇOŞKUN

Işık Tasarımı    : Cafer YİĞİTER

Işık ve Animasyon Dijital Düzenleme Tasarımı   :   Cem YILMAZER

Dramaturgi   : Evren Barin EGRİK

Oyuncular :Engin BENLİ, Eylem TANRIVER VARLI, Şebnem KÖSTEM

Koro :İrem KAHYAOĞLU,Zeynep ÖZAN ,Burcu GÜNER,Senem AKMAN,Fatma YILMAZ

13.05.2008